Tội phản bội Tổ quốc

Nhóm tội xâm phạm an ninh quốc gia được quy định ở ngay đầu tiên của phần các tội phạm bởi nó xâm phạm độc lập, chủ quyền, sự thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, xâm phạm chế độ của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bài viết này phân tích tội phản bội Tổ quốc.

Điều 108 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 (BLHS) quy định về tội phản bội Tổ quốc như sau:

1. Công dân Việt Nam nào câu kết với nước ngoài nhằm gây nguy hại cho độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, chế độ xã hội chủ nghĩa và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tiềm lực quốc phòng, an ninh, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình.

2. Phạm tội trong trường hợp có nhiều tình tiết giảm nhẹ, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm.

3. Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm”.

Các yếu tố cấu thành tội phạm của tội phản bội Tổ quốc:

Khách thể của tội phạm:

Tội phạm xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, chế độ xã hội chủ nghĩa và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tiềm lực quốc phòng, an ninh.

Chủ thể của tội phạm:

Là công dân Việt Nam- người có quốc tịch Việt Nam đang cư trú tại Việt Nam hoặc đang định cư ở nước ngoài. Theo đó, chỉ người là công dân Việt Nam mới có thể thực hiện được hành vi phạm tội được quy định tại điều luật. Tuy nhiên, người không phải là công dân Việt Nam vẫn có thể thực hiện được hành vi đồng phạm như hành vi giúp sức của tội phạm này. Chủ thể của tội phản bội Tổ quốc được quy định là người từ đủ 16 tuổi trở nên vì tội này không thuộc các tội mà tuổi chịu trách nhiệm hình sự có thể từ đủ 14 tuổi trở lên được liệt kê tại khoản 2 Điều 12 BLHS.

Mặt khách quan của tội phạm:

+ Hành vi khách quan của tội phản bội Tổ quốc được quy định là hành vi câu kết với nước ngoài. Từ đó, có thể hiểu câu kết với nước ngoài là hành vi liên kết, hợp sức với nước ngoài, có thể là cá nhân hay nhóm người không phải là công dân Việt Nam hay có thể là một tổ chức nước ngoài hay cũng có thể là nước ngoài với tính chất là một nhà nước. Sự câu kết giữa người phạm tội với nước ngoài có thể được thể hiện qua các hành vi cụ thể như: Cùng bàn bạc về ý đồ và kế hoạch gây nguy hại cho độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, cho lực lượng quốc phòng, chế độ XHCN và Nhà nước Cộng hoà XHCN Việt Nam,…..

Mặt chủ quan của tội phạm: 

Hành vi câu kết đã thể hiện lỗi của chủ thể là lỗi cố ý. Người phạm tội nhận thức được đầy đủ tính chất nguy hiểm cho xã hội của hành vi mà mình thực hiện nhằm mục đích gây nguy hại cho độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, cho lực lượng quốc phòng, chế độ xã hội chủ nghĩa và Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.