Trong thời gian qua, doanh nhân Nguyễn Phương Hằng liên tục livestream tố các các nghệ sĩ Việt “ăn chặn” tiền từ thiện do những giấc mơ của bà. Vậy giấc mơ có làm nên sự thật, bài viết dưới đây sẽ làm rõ về vấn đề này?
1. “Giấc mơ” có phải là hành vi phạm tội?
Trong livestream của mình, bà Hằng luôn nói rằng bà mơ thấy việc các nghệ sĩ đã “ăn chặn” số tiền từ thiện. Đồng thời bà chỉ đích danh các nghệ sĩ như ca sĩ Thủy Tiên, Đàm Vĩnh Hưng, Trấn Thành. Dưới góc độ pháp luật, được nhìn nhận như sau:
- Nếu các nghệ sĩ này có đầy đủ cơ sở để khẳng định bà Hằng đã bịa đặt các thông tin mà bà Hằng biết rõ là sai sự thật nhằm xúc phạm nghiêm trọng đến nhân phẩm, danh dự hoặc gây thiệt hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của họ thì họ có thể tố cáo bà Hằng về hành vi vu khống đến các cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
- Việc “giấc mơ” có được xem là căn cứ hay không thì cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét, đánh giá một cách khách quan, toàn diện để xác định có phải là căn cứ phạm tội hay không.
2. Hành vi vu khống có thể phạm tội hay không?
- Nếu một người có hành vi sử dụng các hình ảnh, bài viết và các đoạn video clip nhằm xuyên tạc, bôi nhọ, xúc phạm danh dự, uy tín, nhân phẩm của người khác trên mạng xã hội thì tùy vào mức độ vi phạm của hành vi, có thể xử lý hành chính phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng theo điểm a khoản 1, Điều 5, Nghị định 167/2013/NĐ-CP.
- Hoặc nếu đủ các yếu tố cấu thành tội phạm thì sẽ xem xét xử lý hình sự về tội vu khống. Về mặt dân sự, người vu khống có thể bị buộc cải chính, công khai xin lỗi và phải bồi thường thiệt hại do hành vi vi phạm của mình theo quy định tại Điều 592, Bộ luật dân sự 2015.
3. Tội vu khống theo quy định của Bộ luật hình sự
Theo quy định tại khoản 1 Điều 156 Bộ luật hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 (gọi tắt là BLHS) thì tội vu khống có ba khung hình phạt như sau:
- Người phạm tội bị phạt từ 10 triệu đồng đến 50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm.
- Người phạm tội thuộc một hay trong các trường hợp sau đây thì bị phạt tù từ 01 năm đến 03 năm: Có tổ chức; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn; Đối với hai người trở lên; Đối với ông, bà, cha, mẹ, người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh cho mình; Đối với người đang thi hành công vụ; Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội; Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%; Vu khống người khác phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng
- Người phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm: Vì động cơ đê hèn; Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân từ 46% trở lên; Làm nạn nhân tự sát.
- Ngoài ra, người phạm tội còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền từ 10 triệu đến 50 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Việc các nghệ sĩ làm từ thiện luôn được xã hội tuyên dương, tuy nhiên việc làm này cũng đòi hỏi các nghệ sĩ phải công khai, minh bạch nguồn từ thiện để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp. Các hành vi vu khống, bôi nhọ danh dự, nhân phẩm của người khác tùy vào mức độ vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.
